مجوزهای سهل‌گیر در برابر کپی‌لفت: دو فلسفه، دو نتیجه متفاوت

مجوزهای متن‌باز را معمولاً در دو خانواده بزرگ می‌گذارند.

مجوزهای سهل‌گیر (Permissive) مثل MIT، BSD، ISC و Apache-2.0 تقریباً هر نوع استفاده‌ای را آزاد می‌گذارند، از جمله استفاده در محصول تجاری و بسته. شرط اصلی‌شان حفظ متن کپی‌رایت و مجوز است. به تعبیر choosealicense، اثر، تغییرات آن و حتی اثر بزرگ‌تری که آن را در بر می‌گیرد، ممکن است با شرایط دیگری و بدون کد منبع توزیع شود.

مجوزهای کپی‌لفت (Copyleft) مثل GPL، AGPL و به شکل ملایم‌تر LGPL و MPL، شرط دیگری هم دارند: اگر نسخه تغییریافته را توزیع کنید، باید کد منبع آن را با همان مجوز در اختیار گیرنده بگذارید. هدف این است که آزادی کد در زنجیره توزیع حفظ شود.

کپی‌لفت هم درجه دارد:

• قوی: GPL و AGPL، که اثر ترکیبی را هم در بر می‌گیرند.
• ضعیف در سطح کتابخانه: LGPL، که برنامه‌ای را که فقط از کتابخانه استفاده می‌کند آزاد می‌گذارد.
• ضعیف در سطح فایل: MPL-2.0، که فقط فایل‌های مشمول را درگیر می‌کند.

برای تیم محصول، پرسش کلیدی این است: «آیا ما این نرم‌افزار را توزیع می‌کنیم، و اگر بله، آیا حاضریم کد خودمان را هم منتشر کنیم؟» پاسخ به این پرسش تعیین می‌کند کدام خانواده برایتان کم‌دردسرتر است. در قسمت‌های بعد هر مجوز را جداگانه باز می‌کنیم.

این نوشته اطلاع‌رسانی عمومی است، نه مشاوره حقوقی.

منابع: choosealicense.com: Licenses، choosealicense.com: Choose an open source license

نسخه صوتی: همین موضوع را در قسمت این هفته پادکست، گفت‌وگویی حدود دو دقیقه‌ای، بشنوید.

تقویم کاری هفته: ۲۶ مهر تا ۲ آبان ۱۴۰۵

این نما به‌طور خودکار از موتور تقویم مالی ایران اوپن فاینانس™ ساخته شده است: روزهای کاری، تعطیلات و تاریخ تسویه T+1 برای هر روز هفته.

خلاصه هفته

• روز کاری بانک و شبکه پرداخت (آخر هفته: جمعه): ۶ روز
• روز کاری دستگاه‌های دولتی و بازار سرمایه (آخر هفته: پنجشنبه و جمعه): ۵ روز
• پایان ماه مهر در این هفته است: پنجشنبه ۳۰ مهر ۱۴۰۵

روزبه‌روز

تعطیلات رسمی ۳۰ روز آینده

• شنبه ۲۳ آبان ۱۴۰۵: شهادت حضرت فاطمه زهرا (پیش‌بینی ±۱ روز)

دست‌کم یکی از تعطیلات بالا قمری است و تاریخ آن تا اعلام رسمی (بر پایه رؤیت هلال) ممکن است یک روز جابه‌جا شود. در زمان‌بندی تسویه و سررسیدها یک روز حاشیه در نظر بگیرید.

همین محاسبه‌ها از طریق API تقویم، کیت توسعه، خط فرمان و سرور MCP در دسترس‌اند.